Tiếp tục chương trình kỳ họp thứ 2, chiều ngày 20/11, Chính phủ trình Quốc hội dự thảo Nghị quyết về chính sách đặc thù xử lý xóa tiền thuế nợ nhằm tháo gỡ khó khăn cho người nộp thuế trong thực hiện Luật Quản lý thuế nhằm đáp ứng yêu cầu cấp bách trong thực hiện cam kết quốc tế về trao đổi thông tin theo yêu cầu.
Trình bày tờ trình, Bộ trưởng Tài chính Ngô Văn Tuấn cho biết, tính đến ngày 23/10/2026, cả nước có hơn 2,5 triệu trường hợp người nộp thuế thuộc hai nhóm: Ngừng hoạt động nhưng chưa hoàn thành thủ tục chấm dứt hiệu lực mã số thuế (trạng thái 03) và không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký (trạng thái 06).
Số lượng người nộp thuế thuộc hai nhóm này còn lớn, trong khi các khoản nợ lệ phí môn bài và tiền chậm nộp tích lũy qua nhiều năm đang gây khó khăn cho việc khôi phục hoặc chấm dứt hiệu lực mã số thuế.
![]() |
| Bộ trưởng Ngô Văn Tuấn trình bày tờ trình của Chính phủ. Ảnh: Media Quốc hội |
Để tháo gỡ, Chính phủ đề xuất xóa nợ lệ phí môn bài phát sinh đến hết năm 2025 và tiền chậm nộp tương ứng. Đối với nghĩa vụ lệ phí môn bài chưa kê khai, chưa nộp và chưa được ghi nhận trên hệ thống quản lý thuế, người nộp thuế thuộc diện áp dụng sẽ không phải thực hiện nghĩa vụ này.
Chính phủ cũng đề xuất xóa tiền chậm nộp nếu người nộp thuế thanh toán đầy đủ nợ gốc và nộp hồ sơ hợp lệ đề nghị khôi phục hoặc chấm dứt hiệu lực mã số thuế chậm nhất ngày 30/6/2028.
Chính sách không áp dụng đối với các khoản nợ liên quan đến hành vi trốn thuế, gian lận thuế, sử dụng hóa đơn bất hợp pháp hoặc vụ việc đang được thanh tra, điều tra, truy tố, xét xử.
Người nộp thuế không phải lập hồ sơ xin xóa nợ riêng. Cơ quan thuế sẽ căn cứ dữ liệu quản lý thuế để xử lý và thông báo kết quả.
Theo tính toán của Chính phủ, số nợ gốc lệ phí môn bài thuộc diện đề xuất xóa khoảng 1.250 tỷ đồng, tiền chậm nộp tương ứng khoảng 438 tỷ đồng.
Ngoài ra, gần 2 triệu người nộp thuế chưa được ghi nhận nghĩa vụ lệ phí môn bài trong thời gian ngừng hoạt động. Nếu tiếp tục hạch toán, số tiền phát sinh ước khoảng 15.000 tỷ đồng.
Cùng với khoảng 9.990 tỷ đồng tiền chậm nộp thuộc diện xem xét xóa, tổng quy mô các khoản nợ và nghĩa vụ dự kiến xử lý lên tới gần 26.700 tỷ đồng. Trong đó, 15.000 tỷ đồng là nghĩa vụ chưa hạch toán, không phải nợ đã ghi nhận.
Chính phủ cho rằng nhiều khoản nợ khó thu hồi do người nộp thuế đã ngừng hoạt động, không còn tài sản hoặc nguồn thu. Việc xóa tiền chậm nộp có điều kiện sẽ khuyến khích người nộp thuế thanh toán nợ gốc, đồng thời giảm chi phí quản lý.
Thẩm tra dự thảo, Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội tán thành sự cần thiết ban hành chính sách nhưng đề nghị phân biệt mức hỗ trợ theo thời điểm thanh toán.
Cơ quan thẩm tra đề xuất xóa toàn bộ tiền chậm nộp nếu người nộp thuế thanh toán đủ nợ gốc trước ngày 21/11/2027; chỉ giảm 50% nếu thanh toán từ ngày 21/11/2027 đến hết ngày 30/6/2028, nhằm khuyến khích thực hiện nghĩa vụ sớm.
Ủy ban cũng lưu ý trong số 9.990 tỷ đồng tiền chậm nộp thuộc diện xem xét, có hơn 3.000 tỷ đồng liên quan đến các khoản thu về đất. Cơ quan thẩm tra đề nghị đánh giá riêng nhóm này, chưa áp dụng cơ chế xóa nợ chung khi chưa làm rõ tác động.
Theo dự thảo, Nghị quyết dự kiến có hiệu lực từ ngày 21/11/2026 và chính sách được áp dụng đến hết ngày 30/6/2028, trừ các trường hợp đủ điều kiện đúng hạn nhưng chưa hoàn tất xử lý.