Từ việc diễu hành trên phố với những ngọn đuốc đến việc dọn dẹp mộ phần của người thân và chia sẻ bữa ăn với gia đình và bạn bè, mỗi một vùng trên khắp Indonesia đều có phong tục của riêng mình để đánh dấu sự bắt đầu của tháng Ramadan, làm nổi bật di sản văn hóa đa dạng của quốc gia này.

Là một trong những dịp lễ quan trọng nhất của hơn 1,8 tỷ người Hồi giáo trên khắp thế giới, tháng lễ Ramadan bắt đầu vào thời điểm trăng non, cụ thể là đầu tháng 9 của lịch Hồi giáo. Do đó, tháng lễ này không có ngày cố định theo dương lịch.

Trong năm 2023 này, AP cho biết Bộ trưởng các vấn đề tôn giáo của Indonesia sẽ quan sát trăng tối 22/3 để xác định ngày đầu tiên của tháng lễ. Nếu không nhìn thấy mặt trăng, ngày đầu tiên của tháng Ramadan sẽ muộn hơn một ngày. Nhóm Hồi giáo lớn thứ 2 tại Indonesia là Muhammadiyah với hơn 60 triệu thành viên, cho biết theo tính toán thiên văn của mình, tháng Ramadan sẽ bắt đầu từ ngày 23/3.

Một người bán thịt và khách hàng của mình tại một chợ ở Jakarta, Indonesia ngày 22/3. Ảnh: AP

Trong tháng lễ Ramadan, người Hồi giáo sẽ thực hiện các nghi thức bao gồm việc không ăn, uống, hút thuốc và quan hệ tình dục từ khi mặt trời mọc cho đến khi mặt trời lặn. Tuy nhiên tới ban đêm, gia đình và bạn bè bắt đầu quây quần và ăn uống trong không khí lễ hội.

Việc nhịn ăn là nhằm mục đích đưa các tín hữu đến gần Thánh Allah hơn và nhắc nhở họ về những đau khổ của người nghèo. Người Hồi giáo phải tuân thủ nghiêm ngặt những lời cầu nguyện hàng ngày và tham gia vào việc chiêm nghiệm tôn giáo cao độ. Ngoài ra trong tháng này, những người theo đạo Hồi cũng được khuyến khích không nói xấu sau lưng, đánh nhau hoặc chửi bới.

Theo AP, tuy Indonesia là quốc gia đạo Hồi lớn nhất thế giới với 90% dân số theo đạo nhưng truyền thống đón tháng Ramadan của nước này chịu sự ảnh hưởng bởi sự giao thoa với các tôn giáo khác. Ví dụ như Nyadran là một nghi lễ của người Java chịu ảnh hưởng từ Ấn Độ giáo và Phật giáo và có liên quan đến việc viếng mộ tổ tiên để tỏ lòng thành kính.

Mỗi năm, hàng nghìn dân làng sống trên sườn núi Merapi ở Trung Java sẽ đến thăm các nghĩa trang để chào đón tháng Ramadan. Trong nghi lễ, mọi người dọn dẹp và trang trí các ngôi mộ và cầu nguyện. Ngoài ra, họ cũng mang theo nhiều loại thực phẩm khác nhau đựng trong hộp tre để ăn sau khi cầu nguyện.

Tại các khu vực khác trên đảo chính Java, bao gồm cả thủ đô Jakarta, người Hồi giáo cũng đánh dấu tháng linh thiêng bằng cách dọn dẹp mộ của người thân, rải những cánh hoa lên và cầu nguyện cho người đã khuất.

Sau khi cầu nguyện buổi tối, nhiều chàng trai và cô gái trên khắp Jakarta thường diễu hành qua các đường phố ở những khu dân cư đông đúc để chào đón tháng lễ Ramadan. Những người trẻ tuổi thường mang theo đuốc và chơi các bài hát Hồi giáo theo nhịp điệu của rebana, một loại nhạc cụ gõ cầm tay của người Ả Rập.

Một em nhỏ tắm tại sông Cisadane để chuẩn bị cho tháng Ramadan năm 2023. Ảnh: AP

Trong khi đó, người dân ở tỉnh Aceh thường kỷ niệm ngày bắt đầu tháng Ramadan bằng lễ hội Meugang. Các động vật như bò hoặc trâu, cũng như những động vật nhỏ hơn như gà và vịt sẽ được làm thịt, chế biến và chia sẻ với gia đình, bạn bè và thậm chí cả những người nghèo và trẻ mồ côi trong một bữa tiệc chung nhằm gắn kết cộng đồng lại với nhau.

Hàng trăm cư dân ở Tangerang, một thành phố ngay bên ngoài Jakarta, lại thường tới sông Cisadane để tẩy rửa và gội đầu bằng dầu gội đầu rơm. Mục đích của nó là là tẩy rửa tâm linh nhằm chào đón tháng Ramadan.

Tới cuối tháng lễ này, người Hồi giáo kỷ niệm ngày lễ Eid al-Fitr vui vẻ, khi trẻ em thường nhận được quần áo mới và quà tặng.

Tuy nhiên, lễ Ramadan của người dân Indonesia năm nay xảy ra trong bối cảnh lạm phát chưa hạ nhiệt. Theo Bộ Thương mại Indonesia, giá các loại lương thực nhập khẩu chủ yếu bao gồm lúa mì, đường, thịt bò và đậu tương đã tăng mạnh trong năm 2023 do giá hàng hóa toàn cầu tăng và sự gián đoạn chuỗi cung ứng, đặc biệt là sau khi chiến sự giữa Nga và Ukraine nổ ra.

Lạm phát còn ảnh hưởng tới cả các mặt hàng nội địa như gạo, trứng, ớt, dầu cọ và hành trong khi giá năng lượng bao gồm giá gas và điện cũng đã tăng lên. Theo AP trích dẫn bà Yulia Ningsih, một bà mẹ 2 con sống tại Jakarta, chi phí thực phẩm và năng lượng tăng cao khiến bà lo lắng sẽ ảnh hưởng đến tháng lễ Ramadan”.

Phụ nữ Hồi giáo cầm đuốc diễu hành trước khi bắt đầu tháng lễ Ramadan ở Medan, Bắc Sumatra, Indonesia ngày 18/3/2023. Ảnh: AP