 |
| Quốc hội biểu quyết thông qua Luật Dầu khí (sửa đổi). Ảnh: Media Quốc hội |
Sáng ngày 23/8, Quốc hội thông qua Luật Dầu khí (sửa đổi) với 473/475 đại biểu có mặt biểu quyết tán thành (tỷ lệ 94,6%).
Luật Dầu khí (sửa đổi) gồm 12 chương, 62 điều, thay thế Luật Dầu khí năm 2022, được xây dựng trên cơ sở 5 nhóm chính sách đã được Chính phủ thông qua tại Nghị quyết số 81/NQ-CP ngày 3/4/2026.
Một trong những điểm nhấn quan trọng của Luật là đẩy mạnh phân cấp, phân quyền trong quản lý hoạt động dầu khí, qua đó rút ngắn quá trình xử lý các nội dung chuyên ngành, nâng cao tính chủ động của các chủ thể tham gia.
Trình bày báo cáo tiếp thu, giải trình và chỉnh lý dự thảo Luật trước khi Quốc hội biểu quyết thông qua, Bộ trưởng Công Thương Lê Mạnh Hùng cho biết, việc phân cấp được thiết kế trên nguyên tắc cơ quan, đơn vị nào có đủ năng lực, hiểu rõ nhất về lĩnh vực nào thì được trao quyền quyết định trong phạm vi phù hợp, đồng thời gắn với cơ chế kiểm tra, giám sát và trách nhiệm giải trình.
Theo đó, mô hình quản lý được tổ chức theo ba cấp.
Ở cấp Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ, các quyết định mang tính chiến lược, vĩ mô như phân lô dầu khí, chính sách ưu đãi đầu tư và các vấn đề liên quan đến quốc phòng, an ninh, đối ngoại sẽ tiếp tục được quản lý thống nhất.
Ở cấp cơ quan quản lý Nhà nước, Bộ Công Thương giữ vai trò đầu mối, phối hợp với các bộ, ngành và địa phương thực hiện quản lý chuyên ngành; thực hiện các nhiệm vụ như phê duyệt hợp đồng dầu khí, cấp giấy chứng nhận đăng ký đầu tư, quản lý tài nguyên, trữ lượng và kiểm tra, giám sát hoạt động dầu khí.
Ở cấp Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam (Petrovietnam), với vai trò đại diện nước chủ nhà trong hoạt động dầu khí, Tập đoàn được giao thêm một số quyền trong ký kết, quản lý, theo dõi, giám sát hoạt động dầu khí và quyết định các nội dung chuyên môn, kỹ thuật thuộc thẩm quyền.
Cùng với việc phân cấp, Luật cũng thiết lập cơ chế giám sát chặt chẽ hơn thông qua yêu cầu minh bạch dữ liệu, kiểm toán dựa trên đánh giá rủi ro và trách nhiệm của cơ quan đại diện chủ sở hữu trong việc giám sát đầu tư, bảo toàn và phát triển vốn Nhà nước tại doanh nghiệp.
| Về chính sách ưu đãi đầu tư trong hoạt động dầu khí, Bộ trưởng Lê Mạnh Hùng cho biết, thực tế các dự án dầu khí ngày càng dịch chuyển ra vùng nước sâu, xa bờ, điều kiện địa chất phức tạp, vốn đầu tư lớn, thời gian thu hồi vốn dài. Trong khi đó, nhiều mỏ có quy mô nhỏ, cận biên nên nếu áp dụng cơ chế thông thường sẽ không đủ hiệu quả để nhà đầu tư triển khai. Do đó, Luật bổ sung các chính sách ưu đãi nhằm khuyến khích phát triển mỏ nhỏ, cận biên, nước sâu xa bờ; gia tăng hệ số thu hồi dầu; khai thác tận thu mỏ, cụm mỏ, lô dầu khí. Các chính sách này nhằm thu hút đầu tư, gia tăng sản lượng khai thác dầu khí và đóng góp cho ngân sách Nhà nước. |
Thúc đẩy chuỗi giá trị năng lượng mới
 |
| Bộ trưởng Công Thương Lê Mạnh Hùng. Ảnh: Media Quốc hội |
Theo Bộ trưởng Công Thương Lê Mạnh Hùng, lần đầu tiên, khung pháp lý cho hoạt động thu giữ, lưu trữ carbon (CCS) và phát triển năng lượng ngoài khơi được đưa vào Luật Dầu khí (sửa đổi) nhằm hình thành các khuôn khổ pháp lý trong quá trình dịch chuyển năng lượng và giảm phát thải, đồng thời tận dụng tối đa tài nguyên dữ liệu, công trình hạ tầng dầu khí đã đầu tư.
Phân tích tiềm năng theo một số nghiên cứu, Bộ trưởng Lê Mạnh Hùng cho biết, nếu được tận dụng và phát triển tốt, thị trường này có thể trở thành hoạt động dịch vụ của Việt Nam đối với khu vực Đông Nam Á, ước tính đạt giá trị khoảng 40 tỷ USD. Hiện nay, Petrovietnam đang hợp tác với các đối tác Nhật Bản nghiên cứu thử nghiệm nhốt giữ CO2 tại khu vực Bắc Bộ.
Cũng theo Bộ trưởng, việc phát triển năng lượng ngoài khơi gắn với hoạt động dầu khí có ý nghĩa quan trọng trong phát triển chuỗi giá trị dầu khí, tiết kiệm tài nguyên và nâng cao hiệu quả khai thác dầu khí.
Các dự án khai thác dầu khí cũng là những công trình sử dụng năng lượng rất lớn, việc tích hợp năng lượng tái tạo phục vụ tại chỗ, kết hợp sử dụng hạ tầng các công trình dầu khí hiện hữu (đường ống, giàn khoan) tiến tới điện phân hydrogen đưa vào bờ là hướng đi rất mới và tiến bộ, giúp thúc đẩy lộ trình dịch chuyển năng lượng và giảm phát thải.
