Hộp sọ dài 2m của pliosaur tại Jurassic Coast, Anh. Ảnh: BBC

Theo báo cáo của hãng tin BBC, hóa thạch trên thuộc về pliosaur – một nhóm bò sát ăn thịt và sống ở biển có đặc điểm là bộ hàm khỏe, răng to và cổ ngắn. Là loài săn mồi đỉnh cao trước đây ở đại dương, pliosaur dài từ 10m đến 12m và có bốn chi giống như chân chèo để lao qua biển. Loài động vật này có thể đã ăn các loài bò sát khác như plesiosaur và ichthyosaur, và bằng chứng hóa thạch cho thấy nó còn ăn cả các loài pliosaur khác.

Nhận định về mẫu vật trên, nhà cổ sinh vật học Steve Etches cho biết đây là một trong những hóa thạch tốt nhất mà ông từng nghiên cứu. Tiến sĩ Etches chia sẻ: “Hàm dưới và hộp sọ trên được kết nối với nhau. Trên toàn thế giới, hiếm có mẫu vật nào được tìm thấy ở mức độ chi tiết như vậy”.

Đây là một trong những mẫu vật hoàn chỉnh nhất thuộc loại này từng được phát hiện. Cụ thể, hộp sọ bao gồm 130 chiếc răng dài và nhọn với những đường gờ mảnh đánh dấu mặt sau của mỗi chiếc răng.

Hộp sọ được phát hiện bởi người đam mê hóa thạch Phil Jacobs khi anh đi dạo trên bãi biển gần Vịnh Kimmeridge ở Jurassic Coast. Vì không thể tự mình mang hóa thạch đi, anh đã hỏi xin sự giúp đỡ của Tiến sĩ Etches và 2 người đã chế tạo một chiếc cáng tạm thời để nâng hóa thạch lên nơi an toàn.

Sau khi kiểm tra các lỗ lớn ở phía sau hộp sọ, nhà cổ sinh vật học Emily Rayfield ước tính lực tạo ra để nghiền nát con mồi trong miệng của loài sinh vật này là 33.000 newton. Nếu so sánh với các loài sinh vật hiện đại, cá sấu nước mặn – loài có bộ hàm khỏe nhất trong số các loài động vật còn sống – chỉ sử dụng lực hàm khoảng 16.000 newton

Ngoài ra, các đặc điểm như các lỗ nhỏ bên trong mõm của pliosaur để phát hiện sự thay đổi áp suất nước do con mồi tạo ra cũng cho thấy rằng sinh vật này có các giác quan mạnh mẽ và hữu ích.

Hóa thạch còn có một số đốt sống nhô ra phía sau đầu và kéo theo một vài chiếc xương, một điều mà theo các nhà khoa học có thể là dấu hiệu cho thấy nhiều hóa thạch của sinh vật này vẫn còn sót lại ở khu vực Jurassic Coast.

Trả lời hãng tin BBC, Tiến sĩ Etches cho biết ông tin rằng phần còn lại của sinh vật cổ đại này vẫn còn ở khu vực Jurassic Coast. Theo ông, việc tìm kiếm sẽ cần phải diễn ra nhanh chóng do các hóa thạch đang ở trong một môi trường bị xói mòn nhanh. Ông nhận định không lâu nữa, “phần còn lại của pliosaur sẽ lộ ra và có thể sẽ bị lạc mất trong khi đây là cơ hội chỉ có một lần trong đời”.

Trước mắt, hộp sọ của pliosaur sẽ được trưng bày trong bảo tàng Dr Etches ở Kimmeridge, tây nam nước Anh từ năm 2024.