Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI. Ảnh: Media Quốc hội.

Trong ngày làm việc thứ mười của nó kỳ họp thứ 2, buổi sáng, Quốc hội thảo luận tại hội trường về dự thảo Bộ luật Hình sự (sửa đổi) và dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về việc thi hành Bộ luật Hình sự (sửa đổi).

Buổi chiều, Quốc hội thảo luận tại hội trường về các nội dung: dự án Luật Tổ chức cơ quan điều tra hình sự (sửa đổi); dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về thực hiện thí điểm cơ chế thu hồi và xử lý tài sản liên quan đến tội phạm không qua kết tội.

Làm rõ các nội dung sửa đổi về tội danh, trách nhiệm hình sự và hình phạt

Trước đó, ngày 17/10, thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ, trình bày Báo cáo tiếp thu, giải trình và chỉnh lý dự thảo Bộ luật Hình sự (sửa đổi), Bộ trưởng Công an Lương Tam Quang cho biết, trên cơ sở ý kiến của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, các cơ quan của Quốc hội, đại biểu Quốc hội, các Bộ, ngành, địa phương và nhân dân, Chính phủ đã chỉ đạo cơ quan chủ trì soạn thảo nghiên cứu, tiếp thu, giải trình và chỉnh lý dự thảo Bộ luật Hình sự (sửa đổi).

Các nội dung được tiếp thu, chỉnh lý gồm quy định về trường hợp loại trừ trách nhiệm hình sự, tạm hoãn truy cứu trách nhiệm hình sự, miễn trách nhiệm hình sự; phạm vi chịu trách nhiệm hình sự của hành vi chuẩn bị phạm tội; phạm vi chịu trách nhiệm hình sự của pháp nhân thương mại và các quy định liên quan pháp nhân thương mại phải chịu trách nhiệm hình sự.

Dự thảo cũng được bổ sung các tội danh, hành vi phạm tội mới và lược bỏ một số tội danh, hành vi phạm tội.

Đối với những nội dung còn ý kiến khác nhau, cơ quan chủ trì soạn thảo tiếp tục nghiên cứu, đánh giá để chỉnh lý các quy định về tội phạm có tổ chức, phòng vệ chính đáng, áp dụng hình phạt đối với pháp nhân thương mại và cá nhân thực hiện hành vi phạm tội với danh nghĩa pháp nhân thương mại; thu hẹp phạm vi áp dụng hình phạt tử hình; trừ thời gian bắt buộc chữa bệnh và xóa án tích.

Một số quy định liên quan quyết định hình phạt dưới mức thấp nhất của khung hình phạt, chính sách đối với người phạm tội tự nguyện nhận tội, chấp nhận hình phạt cũng tiếp tục được nghiên cứu, hoàn thiện.

Đối với trách nhiệm hình sự của pháp nhân thương mại, cơ quan chủ trì soạn thảo nghiên cứu giảm mức phạt tiền ở một số tội danh nhằm tránh xử lý quá nặng, ảnh hưởng đến hoạt động sản xuất, kinh doanh và người lao động.

Việc quy định hình phạt đối với pháp nhân thương mại và cá nhân thực hiện hành vi phạm tội nhân danh pháp nhân cũng được nghiên cứu trên cơ sở bảo đảm sự tương xứng về trách nhiệm, căn cứ vào vai trò, mức độ lỗi, động cơ, mục đích và lợi ích thu được.

Đối với phần các tội phạm cụ thể, Chính phủ tiếp tục rà soát, chỉnh lý những quy định liên quan mua bán mô, bộ phận cơ thể người; xâm phạm quyền lợi người tiêu dùng; quản lý, sử dụng vốn đầu tư công, đấu thầu; ô nhiễm môi trường; trốn tránh nghĩa vụ quân sự; bí mật nhà nước; sở hữu trí tuệ; các tội phạm về chức vụ, an toàn giao thông và an ninh mạng.

Cơ quan chủ trì soạn thảo cũng tiếp tục nghiên cứu cấu thành các tội danh mới, nhất là trong lĩnh vực môi trường, an ninh mạng, sở hữu trí tuệ; rà soát hệ thống hình phạt, các mức định lượng bằng tiền và thống nhất thuật ngữ, khái niệm trong toàn bộ dự thảo.