Quốc hội đã biểu quyết thông qua Nghị quyết về việc kết thúc thực hiện Nghị quyết 38/2004 và Nghị quyết 66/2013 của Quốc hội về chủ trương đầu tư xây dựng đường Hồ Chí Minh. Ảnh: Media Quốc hội.

Với đa số đại biểu tán thành, chiều ngày 13/11, Quốc hội đã biểu quyết thông qua Nghị quyết về việc kết thúc thực hiện Nghị quyết 38/2004 và Nghị quyết 66/2013 của Quốc hội về chủ trương đầu tư xây dựng đường Hồ Chí Minh.

Theo nghị quyết vừa được thông qua, Quốc hội ghi nhận, đánh giá cao nỗ lực, quyết tâm của Chính phủ, các Bộ, ngành, địa phương và sự đồng thuận, ủng hộ to lớn của nhân dân cả nước trong việc triển khai thực hiện các nghị quyết của Quốc hội về chủ trương đầu tư xây dựng đường Hồ Chí Minh.

Quốc hội đánh giá tuyến đường hoàn thành đã mở ra không gian phát triển mới cho các địa phương khu vực phía Tây Tổ quốc, đóng vai trò đặc biệt quan trọng trong việc thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm an sinh xã hội, quốc phòng và an ninh của đất nước.

Nghị quyết giao Chính phủ tập trung lãnh đạo, chỉ đạo các Bộ, ngành và UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương liên quan triển khai nghiêm túc, hiệu quả các nhiệm vụ còn lại.

Trong đó yêu cầu hoàn thành thi công, nghiệm thu, bàn giao đưa vào khai thác bảo đảm chất lượng, an toàn công trình và quyết toán các dự án thành phần còn lại.

Đồng thời phải khắc phục các tồn tại, hạn chế theo kết luận của cơ quan thanh tra, Kiểm toán Nhà nước, xác định rõ trách nhiệm của tổ chức, cá nhân, người đứng đầu nếu tiếp tục để xảy ra chậm trễ.

Một mốc thời gian quan trọng được xác định rõ tại nghị quyết là chính thức kết thúc dự án đường Hồ Chí Minh quy mô 2 làn xe vào năm 2027. Còn việc quyết toán phải được hoàn thành theo đúng quy định của pháp luật.

Bên cạnh nhiệm vụ hoàn thành dự án, Quốc hội yêu cầu giải quyết các tồn tại về bồi thường, hỗ trợ tái định cư, bảo đảm sinh kế lâu dài, quyền và lợi ích hợp pháp của người dân vùng dự án.

Đặc biệt, Chính phủ được giao nghiên cứu lồng ghép đồng bộ việc đầu tư hoàn thiện hệ thống đường gom, hầm chui, đường kết nối dân sinh và hỗ trợ phát triển sinh kế cho người dân, nhất là đồng bào dân tộc thiểu số, với Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển văn hóa - xã hội, nông thôn, dân tộc và miền núi giai đoạn 2026-2035 theo Nghị quyết số 46/2026/QH16. Việc lồng ghép phải bảo đảm đúng mục tiêu, đối tượng, hạch toán rõ từng nguồn vốn, tránh trùng lặp, chồng chéo.

Đối với những vướng mắc tại các dự án BOT trên dường Hồ Chí Minh, nghị quyết yêu cầu các Bộ, ngành, địa phương liên quan phối hợp với nhà đầu tư và doanh nghiệp dự án đẩy nhanh tiến độ tháo gỡ dứt điểm theo quy định của pháp luật, bảo đảm hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, nhà đầu tư và người dân.

Một nhiệm vụ khác được đặt ra là cân đối, bố trí nguồn lực cho công tác duy tu, bảo trì nhằm bảo đảm an toàn giao thông và nâng cao độ bền vững của công trình.

Cùng với đó tăng cường quản lý, bảo vệ chặt chẽ hành lang an toàn giao thông đường bộ và quỹ đất đã cắm mốc lộ giới để phục vụ nhiệm vụ quốc phòng, an ninh và nâng cấp, mở rộng hạ tầng giao thông sau này.

Nghị quyết cũng yêu cầu rà soát, cân đối bố trí và huy động nguồn vốn đầu tư để tiếp tục triển khai các đoạn đường Hồ Chí Minh theo quy hoạch được duyệt.

Trước đó, thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ báo cáo tiếp thu, giải trình trước Quốc hội, Bộ trưởng Xây dựng Trần Hồng Minh cho biết, đa số ý kiến đại biểu Quốc hội nhất trí với sự cần thiết ban hành nghị quyết để kết thúc giai đoạn đầu tư quy mô 2 làn xe, chuyển sang giai đoạn phát triển mới phù hợp quy hoạch mạng lưới cao tốc quốc gia.

Về ý kiến đề nghị làm rõ tiêu chí xác định "cơ bản thông toàn tuyến" trong 2026, trong khi dự án vẫn còn đoạn đang thi công, Bộ trưởng Xây dựng cho hay, do quy mô đầu tư tuyến đường rất lớn, phạm vi trải dài nên phân kỳ đầu tư.

Cụ thể, theo ông Minh, tại các nghị quyết của Quốc hội đã cho phép đến hết năm 2026, cơ bản nối thông đường Hồ Chí Minh trên cơ sở sử dụng QL32 và QL21 với tổng chiều dài khoảng 2.656,5 km. Trong đó: đến năm 2025 đã hoàn thành 2.499 km, còn lại 157,5 km sẽ cơ bản hoàn thành năm 2026.

Riêng đoạn Chợ Chu - Ngã ba Trung Sơn 28,5 km đã hoàn thành, đưa vào khai thác ngày 1.10.2026, đoạn Chơn Thành - Đức Hòa 74 km, thi công đạt khoảng 97%, dự kiến hoàn thành cuối năm 2026.

Đoạn Rạch Sỏi - Bến Nhất, Gò Quao - Vĩnh Thuận (55 km) dự kiến đến cuối năm 2026 sẽ hoàn thành khoảng 42 km, đoạn còn lại dự kiến hoàn thành vào quý 1/2027. "Việc "cơ bản thông tuyến" có nghĩa là có thể lưu thông từ điểm đầu đến điểm cuối tuyến đường", báo cáo Chính phủ nêu.

Theo quy hoạch mạng lưới đường bộ thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050 được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt, ngoài các đoạn được quy hoạch là cao tốc, các đoạn còn lại của đường Hồ Chí Minh có quy mô từ 2 - 4 làn xe.

Trong giai đoạn tới, sẽ tiếp tục đầu tư nâng cấp, mở rộng các đoạn theo quy hoạch để bảo đảm năng lực thông hành, an toàn khai thác.