Theo kế hoạch của UBND thành phố Hưng Yên (tỉnh Hưng Yên), lễ hội Văn hóa dân gian Phố Hiến năm 2025 sẽ diễn ra từ ngày 17 - 19/2 (tức từ ngày 20 - 22 tháng Giêng âm lịch) tại các địa điểm trung tâm của thành phố Hưng Yên gồm Quảng trường Nguyễn Văn Linh (phường Hiến Nam), khuôn viên Ban Quản lý Khu di tích quốc gia đặc biệt Phố Hiến (139 Bãi Sậy, phường Lê Lợi) và khuôn viên hồ Bán Nguyệt.
Mở màn lễ hội là nghi thức rước nước từ sông Hồng về các di tích trong quần thể Di tích quốc gia đặc biệt Phố Hiến. Lễ khai mạc lễ hội diễn ra tại Quảng trường Nguyễn Văn Linh vào tối 17/2 (20 tháng Giêng âm lịch) với sân khấu lớn, quy tụ hàng trăm diễn viên, nghệ sĩ chuyên nghiệp biểu diễn chương trình nghệ thuật tái hiện lịch sử Phố Hiến và những nét đẹp trong đời sống văn hóa dân gian. Ðặc biệt, nghi thức dâng hương trang trọng tại các di tích lịch sử quan trọng của Phố Hiến, bày tỏ lòng tri ân với các bậc tiền nhân đã góp công xây dựng và phát triển vùng đất này.
 |
| Lễ hội Văn hóa dân gian Phố Hiến năm 2025 diễn ra từ ngày 17 - 19/2 (tức từ ngày 20 - 22 tháng Giêng âm lịch). Ảnh: Phùng Nguyện. |
Cùng với đó là phần hội với nhiều hoạt động truyền thống đặc sắc như hội múa rồng, múa lân; nghi thức rước kiệu được thực hiện công phu, trong đó có các đoàn rước kiệu của các di tích trong vùng.
Ngoài ra, trong các ngày diễn ra lễ hội còn có các hội thi dân gian gồm có thi kéo co, cờ tướng, cờ người, chuyền chanh, nhảy bao bố và nhiều hoạt động văn hóa, dân gian hấp dẫn khác. Cạnh đó là các không gian trưng bày cổ vật, triển lãm ảnh về di sản văn hóa… giúp du khách hiểu rõ hơn về lịch sử hình thành và phát triển của Phố Hiến - thành phố Hưng Yên.
Theo các nguồn tài liệu, Phố Hiến xưa kia là một trung tâm thương mại náo nhiệt, sầm uất, với cảnh “trên bến dưới thuyền”. Khi đó, tàu thuyền, thương nhân từ nhiều quốc gia đến giao thương, buôn bán, cư ngụ và thường được nhắc đến với câu "Thứ nhất Kinh Kỳ, thứ nhì Phố Hiến".
 |
| Lễ hội nhằm giới thiệu và quảng bá các nét đẹp về văn hóa của đất và người Phố Hiến xưa, thành phố Hưng Yên hôm nay. Đồng thời, góp phần bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa của địa phương, đáp ứng nhu cầu hưởng thụ văn hóa tín ngưỡng, tâm linh, tham quan các di tích lịch sử - văn hóa, công trình kiến trúc nghệ thuật của người dân và du khách… |
Giai đoạn hưng thịnh nhất trong lịch sử của Phố Hiến là vào cuối thế kỷ XVI và XVII. Nếu Kẻ Chợ (thành phố Hà Nội ngày nay) có 36 phố phường thì Phố Hiến khi ấy có 23 phố phường và được ví như ‘tiểu Tràng An’. Cùng với giao thương, hoạt động thương mại, người nước ngoài đã mang đến nơi đây những phong tục tập quán, kiến trúc và bản sắc văn hóa. Điều này khiến Phố Hiến vừa là điểm hội tụ vừa là điểm giao thoa giữa các nền văn hóa… tạo nên một vùng đất giàu bản sắc.
Trải qua những biến thiên của lịch sử, Phố Hiến ngày nay không còn là một thương cảng, trung tâm thương mại, nhưng những dấu tích của một thời vẫn còn rất đậm nét trong những di tích lịch sử văn hóa, bia ký, cổ vật và các công trình kiến trúc, tập quán, nếp sống… của cộng đồng dân cư.
Cũng tại vùng đất này, với quần thể di tích lịch sử có mật độ lớn, đa dạng, đã hình thành hệ thống lễ hội văn hóa dân gian truyền thống phong phú. Mỗi lễ hội có nét độc đáo gắn với tín ngưỡng đặc trưng riêng, vừa đa dạng về hình thức song cũng vừa đậm đà về bản sắc, sẽ làm hài lòng du khách khi tới tham quan và trải nghiệm…
