Thủ tướng Phạm Minh Chính chỉ đạo 10 nhóm nhiệm vụ, giải pháp quan trọng phát triển nhà ở xã hội - Ảnh: VGP

Phát biểu kết luận Hội nghị trực tuyến toàn quốc về tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, thúc đẩy phát triển nhà ở xã hội chiều 6/3, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính nhấn mạnh phát triển nhà ở xã hội là một động lực phát triển kinh tế - xã hội trong bối cảnh hiện nay, góp phần tăng đầu tư, tiêu dùng, bảo đảm an sinh, tiến bộ và công bằng xã hội, phát triển dân số, phát triển đô thị sáng xanh sạch đẹp.

Đầu tư cho nhà ở xã hội là đầu tư cho sự phát triển của xã hội, của đất nước; là nhiệm vụ quan trọng của hệ thống chính trị, do đó các địa phương phải thành lập Ban chỉ đạo về phát triển nhà ở xã hội.

10 nhóm nhiệm vụ, giải pháp

Để tạo chuyển biến tích cực, rõ nét sau hội nghị, đạt được mục tiêu đề ra, Thủ tướng chỉ rõ 10 nhóm nhiệm vụ, giải pháp với các Bộ ngành, địa phương.

Về quy hoạch, các địa phương phải quy hoạch, điều chỉnh quy hoạch nhà ở xã hội phù hợp, chậm nhất trong quý II phải xong, nếu vướng mắc thì đề xuất. Các địa phương có kế hoạch, chủ động giao đất cho các chủ đầu tư; nghiên cứu thu hồi các dự án lãng phí, khu đất bỏ hoang nhiều năm, xử lý vướng mắc, giao cho các chủ đầu tư; giải quyết, bố trí quỹ đất đầy đủ, nhanh cho chủ đầu tư; giải phóng mặt bằng cho doanh nghiệp.

Về hạ tầng, người đứng đầu Chính phủ chỉ đạo các địa phương phải phát triển đồng bộ hạ tầng, đáp ứng yêu cầu, nếu cần thì đầu tư công. Có thể chỉ định thầu đồng bộ giữa dự án nhà ở xã hội và hạ tầng, quan trọng là phải phòng chống tham nhũng, tiêu cực, lãng phí.

Về cơ chế vốn cho dự án nhà ở xã hội, Thủ tướng yêu cầu nghiên cứu lãi suất phù hợp. Có thể tăng lãi suất phù hợp nhưng phải làm nhanh, nếu dự án kéo dài thì lãng phí thời gian, công sức, niềm tin, phải làm việc nào dứt việc đó, làm việc nào ra việc đó.

Về huy động nguồn lực, Thủ tướng giao Phó Thủ tướng Hồ Đức Phớc chỉ đạo Bộ Tài chính, hoàn thành việc lập quỹ nhà ở quốc gia trong tháng 3/2025. Thực hiện phê duyệt danh sách người được mua, thuê mua, thuê nhà ở xã hội trên cơ sở dữ liệu dân cư tích hợp với các tiêu chuẩn, tiêu chí.

Cùng với đó, có cơ chế hỗ trợ giải phóng mặt bằng của địa phương. Huy động nguồn lực xã hội, người dân, hợp tác công tư; nguồn vốn ngân sách địa phương ủy thác qua Ngân hàng Chính sách xã hội… NHNN không tính tín dụng cho vay nhà ở xã hội vào 'room' tín dụng của các ngân hàng.

Thủ tướng cũng yêu cầu Văn phòng Chính phủ chủ trì, rà soát, cắt giảm ít nhất 30% thủ tục hành chính trong năm 2025. "Người có nhu cầu phải chờ 5 năm, 10 năm mới có nhà ở xã hội thì không có tác dụng nhiều", Thủ tướng nêu.

Tăng chỉ tiêu nhà ở xã hội tại TP HCM, Hà Nội

Với các địa phương, Thủ tướng yêu cầu thành lập Ban chỉ đạo về phát triển nhà ở xã hội. Đối với các dự án đã khởi công thì phải quyết tâm hoàn thành, đưa vào sử dụng ngay trong năm 2025.

Song song đó, các địa phương phải quy hoạch, điều chỉnh quy hoạch nhà ở xã hội phù hợp, hoàn thành chậm nhất trong quý II. Các địa phương có kế hoạch, chủ động giao đất cho các chủ đầu tư; nghiên cứu thu hồi các dự án lãng phí, khu đất bỏ hoang nhiều năm, xử lý vướng mắc, giao cho các chủ đầu tư.

Đặc biệt, Thủ tướng giao TP HCM và Hà Nội, mỗi địa phương hoàn thành 100.000 căn hộ tới năm 2030, tăng mạnh so với chỉ tiêu hiện nay là TP HCM gần 67.000 căn, Hà Nội gần 45.000 căn.

Thủ tướng lưu ý các địa phương có nhu cầu nhà ở xã hội lớn phải quy hoạch, bố trí các dự án độc lập ở những vị trí phù hợp, thuận tiện, có quy mô phù hợp, đầy đủ hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội; bố trí kinh phí, tổ chức giải phóng mặt bằng tạo quỹ đất sạch để triển khai các thủ tục lựa chọn chủ đầu tư.

Bên cạnh đó, người đứng đầu Chính phủ yêu cầu các địa phương xây dựng, ban hành kế hoạch thực hiện phát triển nhà ở xã hội hàng năm và 5 năm; căn cứ chương trình, kế hoạch phát triển nhà ở và chỉ tiêu được Thủ tướng giao để bố trí ngân sách địa phương.

Doanh nghiệp không chỉ xây nhà mà còn xây dựng cộng đồng

Với cộng đồng doanh nghiệp, Thủ tướng yêu cầu các doanh nghiệp triển khai dự án nhà ở xã hội đúng quy định, tránh tiêu cực, tham nhũng. Các dự án đã có chủ đầu tư cần nhanh chóng hoàn thiện thủ tục pháp lý để khởi công theo quy hoạch và chủ trương đã được phê duyệt.

Doanh nghiệp phải đảm bảo chất lượng công trình, đồng bộ hạ tầng kỹ thuật (điện, đường, nước sạch) và hạ tầng xã hội (trường học, công viên, khu vui chơi…). Thông tin dự án cần được công bố đầy đủ, công khai để người dân dễ dàng đăng ký mua, thuê.

Thủ tướng yêu cầu đẩy nhanh tiến độ triển khai các công trình trên quỹ đất 20% dành cho nhà ở xã hội và xây dựng nhà lưu trú cho công nhân trong khu công nghiệp. Các doanh nghiệp cần chủ động rà soát đối tượng, điều kiện vay vốn ưu đãi từ gói 120.000 tỷ đồng.

Đồng thời, nghiên cứu cơ chế cho phép doanh nghiệp, tổ chức nước ngoài mua, thuê nhà ở xã hội để đảm bảo hài hòa lợi ích, chia sẻ rủi ro.