 |
| Ảnh minh họa: Hà Anh/Mekong ASEAN |
Trong báo cáo phát hành ngày 22/9, Chứng khoán BIDV (BSC) đã cập nhật thông tin liên quan đến tiến trình nâng hạng thị trường chứng khoán (TTCK) Việt Nam.
Theo BSC, ngày 11-12/9/2025, Chính phủ, Bộ Tài chính đã ban hành một số văn bản quan trọng trong việc phát triển và nâng hạng TTCK Việt Nam với tầm nhìn dài hạn đến năm 2030. Đồng thời, trong chuyến công tác từ ngày 14-21/9/2025, Bộ trưởng Tài chính Nguyễn Văn Thắng đã làm việc với Sở giao dịch chứng khoán London (LSE) và FTSE Russell.
Trong buổi làm việc với LSE và FTSE Russell, Bộ trưởng Tài chính cho biết, Chính phủ Việt Nam đã nỗ lực tập trung để triển khai các giải pháp để đáp ứng các tiêu chí nâng hạng của tổ chức FTSE Russell.
Bộ Tài chính cũng đề nghị hợp tác với LSE trong việc tăng cường trao đổi kinh nghiệm trong xây dựng hoàn thiện khung khổ pháp lý, cơ chế giám sát thị trường; phát triển các sản phẩm mới nhằm đa dạng hóa sản phẩm chứng khoán; thúc đẩy các chương trình xúc tiến đầu tư chung, các hoạt động quảng bá kết nối giữa các doanh nghiệp…
Phía LSE, FTSE Russell cũng nhất trí trao đổi sáng kiến hợp tác, tiếp tục đẩy mạnh hợp tác để hỗ trợ TTCK Việt Nam trong vấn đề nâng hạng lên thị trường mới nổi.
Tại buổi làm việc, FTSE Russell và Sở giao dịch chứng khoán Việt Nam (VNX) đã ký kết MOU nhằm hợp tác phát triển chỉ số, qua đó nâng cao hạ tầng thị trường vốn và thúc đẩy hội nhập quốc tế của Việt Nam.
Về nội dung đáng chú ý trong các văn bản quan trọng trong việc phát triển TTCK Việt Nam, BSC nêu những điểm mới trong Nghị định 245/2025/NĐ-CP sửa đổi Nghị định 155/2020/NĐ-CP, nhằm tạo điều kiện cho nhà đầu tư nước ngoài tham gia TTCK Việt Nam. Cụ thể:
Thu hút nhà đầu tư nước ngoài vào các đợt chào bán, phát hành chứng khoán: Tạo điều kiện thuận lợi khi xác định tư cách nhà đầu tư chuyên nghiệp; rút ngắn thời gian đưa các chứng khoán mới chào bán, phát hành.
Đảm bảo quyền của cổ đông nhà đầu tư nước ngoài trong việc mua/bán cổ phiếu: Không còn quy định ĐHĐCĐ, điều lệ công ty đại chúng được quyết định tỷ lệ sở hữu nước ngoài tối đa thấp hơn mức quy định của pháp luật và cam kết quốc tế; các công ty đại chúng phải hoàn thành thủ tục thông báo tỷ lệ sở hữu nước ngoài tối đa 12 tháng kể từ ngày 11/9/2025.
Đơn giản hóa thủ tục cấp mã số giao dịch cho nhà đầu tư nước ngoài: Nhà đầu tư nước ngoài được giao dịch ngay sau khi được cấp chứng chỉ và phù hợp với thông lệ quốc tế; Ngân hàng Nhà nước cũng đã ban hành Thông tư số 03/2025/TT-NHNN ngày 29/4/2025, Thông tư số 25/2025/TT-NHNN ngày 31/8/2025 trong đó sửa đổi, bổ sung nhiều quy định nhằm đơn giản hóa thủ tục mở tài khoản vốn đầu tư gián tiếp, mở tài khoản thanh toán cho nhà đầu tư nước ngoài.
Công ty quản lý quỹ đầu tư chứng khoán được cấp 2 mã số giao dịch: Một mã số giao dịch chứng khoán cho hoạt động giao dịch của chính công ty và một mã số giao dịch chứng khoán cho hoạt động quản lý giao dịch của khách hàng của công ty. Đây là cơ sở để triển khai mô hình giao dịch tổng (OTA).
Hoàn thiện cơ sở pháp lý để triển khai hoạt động bù trừ, thanh toán giao dịch chứng khoán theo cơ chế đối tác bù trừ trung tâm (CCP): Bổ sung quy định về công ty con của Tổng công ty Lưu ký và Bù trừ chứng khoán Việt Nam (VSDC) được thực hiện hoạt động bù trừ, xác định nghĩa vụ thanh toán giao dịch chứng khoán theo cơ chế CCP theo phân công của VSDC; gia hạn thời gian chậm nhất triển khai CCP là ngày 31/12/2027…
Minh bạch thông tin, bảo vệ nhà đầu tư: Đã triển khai lộ trình công bố thông tin bằng tiếng Anh, quy định về việc trái phiếu doanh nghiệp chào bán ra công chúng phải có xếp hạng tín nhiệm, bổ sung quy định liên quan đến trách nhiệm chi trả cổ tức của công ty đại chúng…
Theo BSC, việc ban hành Nghị định 245/2025/NĐ-CP sửa đổi Nghị định 155/2020/NĐ-CP trước kỳ đánh giá của FTSE là hết sức kịp thời và cần thiết khi Luật Chứng khoán sửa đổi đã được Quốc hội thông qua vào ngày 29/11/2024. Nội dung sửa đổi tập trung hướng đến xóa bỏ các rào cản nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho nhà đầu tư nước ngoài tham gia TTCK Việt Nam, cũng như tạo cơ sở hành lang pháp lý để Bộ Tài chính, Ngân hàng Nhà nước, UBCKNN triển khai các giải pháp dài hạn hơn nhằm phát triển bền vững, theo thông lệ, tiêu chuẩn của quốc tế.
Đồng thời, Chính phủ đã phê duyệt đề án nâng hạng TTCK Việt Nam đến 2030 với mục tiêu là tiêu chuẩn của MSCI và thị trường mới nổi tiên tiến của FTSE, cho thấy tầm nhìn dài hạn và quyết tâm của cơ quan quản lý trong việc phát triển thị trường vốn tại Việt Nam. Ngoài ra, việc Bộ Tài chính ban hành đề án tái cấu trúc nhà đầu tư trên TTCK Việt Nam (đồng bộ với Đề án mà Chính phủ ban hành) là phù hợp với lộ trình trước đây của các quốc gia sau khi được nâng hạng.
Trong kịch bản cơ sở, BSC dự báo TTCK Việt Nam có thể được FTSE Russell chấp thuận nâng hạng vào ngày 7/10/2025 và dự kiến sẽ cần 2 chặng chuyển đổi cho quá trình này (tối thiểu từ 6-12 tháng).
