Sáng 22/11, tại thành phố Johannesburg, Cộng hòa Nam Phi, sau lễ đón các lãnh đạo cấp cao, Trưởng đoàn các nước, các tổ chức quốc tế, Hội nghị Thượng đỉnh Nhóm các nền kinh tế phát triển và mới nổi hàng đầu thế giới (G20) năm 2025 chính thức khai mạc dưới sự chủ trì của Tổng thống Nam Phi Cyril Ramaphosa, Chủ tịch G20 năm 2025.

Hội nghị Thượng đỉnh G20 diễn ra trong trong hai ngày 22 - 23/11, với sự tham dự của lãnh đạo cấp cao các nước thành viên G20, 20 quốc gia khách mời cùng 21 lãnh đạo các tổ chức quốc tế và khu vực.

Đây là lần đầu tiên một Hội nghị thượng đỉnh G20 được tổ chức tại châu Phi, là sự kiện quan trọng nhất khép lại Năm chủ tịch G20 2025 của Nam Phi, và đánh dấu việc các nước thành viên G20 đều đã lần lượt giữ vai trò Chủ tịch của cơ chế này.

Trong ngày làm việc đầu tiên, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính cùng các nhà lãnh đạo tham dự hai phiên thảo luận với chủ đề “Phát triển kinh tế bền vững và bao trùm - không để ai bị bỏ lại phía sau” và “Các đóng góp của G20 đối với một thế giới tự cường”.

Các nhà lãnh đạo tập trung trao đổi và thống nhất một số định hướng lớn về xây dựng nền kinh tế, vai trò của thương mại, tài chính cho phát triển và xử lý gánh nặng nợ, giảm thiểu rủi ro thiên tai và biến đổi khí hậu, chuyển đổi năng lượng công bằng và an ninh lương thực.

Các nhà lãnh đạo chia sẻ nhận định kinh tế toàn cầu đang đứng trước nhiều rủi ro và bất ổn, thể hiện qua tình trạng mất cân đối vĩ mô toàn cầu, xu thế bảo hộ thương mại gia tăng, nợ công leo thang và cơ hội tiếp cận nguồn vốn ngày càng thu hẹp.

Những thách thức này, cộng với đà tăng trưởng chậm lại và căng thẳng địa chính trị kéo dài, tác động tiêu cực đến không gian phát triển của các quốc gia.

Trong bối cảnh đó, các nhà lãnh đạo nhấn mạnh yêu cầu tăng cường phối hợp chính sách tài khóa - tiền tệ - thương mại, giải quyết vấn đề mất cân đối vĩ mô và bất bình đẳng, củng cố niềm tin của thị trường, thúc đẩy kết nối khu vực và huy động mạnh mẽ hơn các nguồn lực đầu tư, qua đó bảo đảm ổn định kinh tế vĩ mô và thúc đẩy tăng trưởng toàn cầu theo hướng bao trùm và bền vững.

Các nhà lãnh đạo khẳng định thương mại quốc tế tiếp tục là động lực quan trọng của tăng trưởng, ủng hộ củng cố hệ thống thương mại đa phương, cải tổ Tổ chức Thương mại thế giới (WTO) và hỗ trợ các doanh nghiệp nhỏ và vừa tham gia sâu vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Các nhà lãnh đạo cũng kêu gọi đẩy mạnh cải cách hệ thống tài chính quốc tế, tăng cường minh bạch và tính bền vững của các khoản nợ và triển khai hiệu quả các cơ chế xử lý nợ như Khuôn khổ chung về xử lý nợ G20, gia tăng vai trò của các ngân hàng phát triển đa phương và huy động nguồn lực phục vụ xây dựng kết cấu hạ tầng, chuyển đổi năng lượng và các mục tiêu phát triển bền vững.

Hội nghị khẳng định yêu cầu cấp thiết nâng cao khả năng chống chịu thiên tai và ứng phó biến đổi khí hậu khi rủi ro ngày càng gia tăng, tác động lớn tới cuộc sống của người dân, hoạt động của nền kinh tế và nỗ lực thúc đẩy phát triển bền vững.

Các nhà lãnh đạo nhất trí tăng cường hợp tác quốc tế về quản lý rủi ro thiên tai, thiết lập hệ thống cảnh báo sớm, xây dựng hạ tầng chất lượng cao, bảo đảm an ninh nguồn nước - lương thực - y tế.

Các nhà lãnh đạo cũng thống nhất tăng cường huy động nguồn lực cho chuyển đổi năng lượng xanh và nông nghiệp bền vững.

Dẫn đầu Đoàn đại biểu Việt Nam tham dự và có bài phát biểu quan trọng tại hội nghị, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính nhận định thế giới đang trải qua những thay đổi sâu sắc mang tính thời đại, nhiều vấn đề chưa có tiền lệ, mang tính toàn dân, toàn diện và toàn cầu.

Trong bối cảnh đó, quản trị toàn cầu cần hướng tới: Mục tiêu trọng tâm là duy trì hoà bình, ổn định và phát triển bao trùm, toàn diện; Nguyên tắc quan trọng nhất là tôn trọng bình đẳng, cùng có lợi, dựa trên luật lệ và thông lệ quốc tế, đoàn kết, hợp tác, đối thoại nhằm tạo ra sức mạnh, đem lại lợi ích, củng cố niềm tin; Cách tiếp cận xuyên suốt là toàn dân, toàn diện, toàn cầu, đặt con người ở vị trí trung tâm.

Với phương châm “đoàn kết để có sức mạnh - hợp tác để có lợi ích - đối thoại để có lòng tin,” Thủ tướng Phạm Minh Chính đề xuất "ba bảo đảm chiến lược" nhằm thúc đẩy tăng trưởng bao trùm, bền vững và không để ai bị bỏ lại phía sau.

Để bảo đảm ổn định để phát triển trong quan hệ quốc tế, chính trị thế giới và kinh tế vĩ mô toàn cầu, Thủ tướng đề xuất G20 đi đầu trong xây dựng cơ chế hợp tác quốc tế tôn trọng lẫn nhau, tìm kiếm giải pháp cho các xung đột, tạo môi trường thuận lợi cho phát triển; phối hợp chính sách để ngăn ngừa rủi ro hệ thống, ứng phó khủng hoảng; hạn chế rào cản thương mại, giảm thiểu phân mảnh chuỗi cung ứng; thúc đẩy các sáng kiến chuyển đổi nợ, bảo đảm ổn định vĩ mô toàn cầu.

Để bảo đảm hệ thống thương mại đa phương dựa trên luật lệ, với WTO là trung tâm, hệ thống tài chính toàn cầu cân bằng, minh bạch, cởi mở; quyền tiếp cận bình đẳng về khoa học công nghệ và tài chính cho phát triển, Thủ tướng đề nghị G20 tăng cường hợp tác, đấu tranh không chính trị hoá khoa học và thương mại, hỗ trợ các nước đang phát triển bằng các chính sách thương mại công bằng, hài hoà lợi ích, phát triển hệ thống tài chính hiệu quả và nâng cao năng lực chuyển đổi số, đáp ứng tốt hơn nhu cầu phát triển nhanh và bền vững của các quốc gia; cải cách toàn diện WTO để hoạt động tích cực, hiệu quả hơn.

Để bảo đảm quản trị toàn cầu linh hoạt, hiệu quả, tạo hệ sinh thái cho phát triển mạnh mẽ trong kỷ nguyên chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, Thủ tướng kêu gọi G20 cùng các cơ chế đa phương tăng cường đối thoại, xây dựng khuôn khổ quản trị toàn cầu hài hoà giữa kinh tế, xã hội và môi trường, giữa hiện tại và tương lai, cân bằng lợi ích giữa các nền kinh tế; thúc đẩy hợp tác về trí tuệ nhân tạo, biến đổi khí hậu, phòng chống thiên tai, dịch bệnh.

Thủ tướng khẳng định Việt Nam sẵn sàng hợp tác tích cực, bình đẳng, cùng có lợi với các nước, G20 và cộng đồng quốc tế vì một thế giới hòa bình, văn minh, thịnh vượng, phát triển bền vững và bao trùm, “không để ai bị bỏ lại phía sau” để mọi người dân đều được hưởng lợi từ thành quả của phát triển và hội nhập quốc tế sâu rộng và hiệu quả.

Bài phát biểu của Thủ tướng Chính phủ đã được nhiều nước hoan nghênh và bày tỏ đồng tình, đánh giá cao.