Quỹ Tiền tệ Quốc tế điều chỉnh nhẹ dự báo tăng trưởng toàn cầu năm 2025 lên mức 3%. Ảnh: Business Review

Trong báo cáo công bố ngày 29/7, Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) điều chỉnh nhẹ dự báo tăng trưởng toàn cầu năm 2025 lên mức 3%, tăng 0,2% so với dự báo trước, song con số này vẫn thấp hơn so với mức tăng 3,3% được dự báo hồi tháng 1/2025.

Với năm 2026, mức tăng trưởng kinh tế toàn cầu được dự báo nâng lên 3,1%, tăng 0,1% so với dự báo trước đó.

Theo IMF, lý do chính cho sự điều chỉnh này là hoạt động mua tích trữ hàng hóa gia tăng bất thường từ các doanh nghiệp trước thời điểm Mỹ áp mức thuế quan mới từ ngày 1/8, cùng với việc thuế suất hiệu dụng của Mỹ giảm xuống còn 17,3%, so với mức 24,4% hồi tháng 4/2025.

Dẫu vậy, thế giới vẫn đang bị tổn thương và sẽ tiếp tục chịu tác động tiêu cực nếu thuế quan ở mức cao như hiện nay, dù tình hình chưa rơi vào kịch bản tồi tệ nhất, IMF lưu ý.

Rủi ro từ thuế quan bao trùm

IMF nhấn mạnh rằng rủi ro lớn nhất hiện nay là nguy cơ thuế quan tiếp tục tăng cao trở lại, đi kèm với thâm hụt ngân sách mở rộng và căng thẳng địa chính trị gia tăng, có thể khiến lãi suất toàn cầu tăng lên và làm xấu đi các điều kiện tài chính chung.

Mặc dù mức thuế hiệu dụng của Mỹ đã giảm, nhưng vẫn cao hơn nhiều so với mức ước tính. Bên cạnh đó, Mỹ đã công bố mức thuế mới từ 25% đến 50% đối với ôtô, thép và các kim loại khác, và có kế hoạch áp thuế bổ sung đối với dược phẩm, gỗ và chip bán dẫn. IMF cho biết các mức thuế tương lai này chưa được đưa vào tính toán, và nếu được thực thi, có thể làm tăng thêm thuế suất hiệu dụng, gây tắc nghẽn chuỗi cung ứng và khuếch đại tác động tiêu cực của thuế quan.

Theo IMF, các thỏa thuận thương mại mới giữa Mỹ với EU và Nhật Bản diễn ra quá muộn nên chưa được đưa vào dự báo tháng 7. Các mô phỏng nội bộ cho thấy nếu toàn bộ các mức thuế công bố hồi tháng 4 và tháng 7 được áp dụng, tăng trưởng toàn cầu năm 2025 có thể giảm khoảng 0,2%.

Việc thuế quan thay đổi liên tục đã tạo ra sự bất định kéo dài, kìm hãm dòng đầu tư và khiến thị trường tài chính rơi vào trạng thái dè chừng. Dẫu vậy, hai thỏa thuận thuế quan mới ở mức 15% mà Mỹ vừa ký với Nhật Bản và EU trong tuần qua cũng góp phần làm sáng tỏ hơn cục diện thương mại toàn cầu.

IMF cho rằng kinh tế toàn cầu vẫn đang thể hiện khả năng chống chịu nhất định, nhưng mức độ bất định vẫn rất cao. Báo cáo cũng lưu ý rằng cơ cấu tăng trưởng hiện tại đang phản ánh "những méo mó từ thương mại hơn là nền tảng nội tại bền vững".

Ông Pierre-Olivier Gourinchas, kinh tế trưởng của IMF cho biết tăng trưởng trong năm nay chủ yếu được hỗ trợ bởi "một lượng lớn hàng hóa được tích trữ trước" khi doanh nghiệp đẩy mạnh nhập khẩu trước đợt áp thuế. Tuy nhiên, cú hích từ tích trữ này không kéo dài.

Các nền kinh tế mới nổi và đang phát triển được dự báo tăng trưởng 4,1% trong năm 2025

Đưa ra con số dự báo cụ thể, theo IMF, tăng trưởng của Mỹ được nâng lên mức 1,9% trong năm 2025, tăng 0,1% so với dự báo tháng 4, và đạt 2% vào năm 2026. Một đạo luật mới về cắt giảm thuế và tăng chi tiêu công sẽ làm tăng thâm hụt ngân sách Mỹ thêm 1,5%, trong khi doanh thu từ thuế nhập khẩu chỉ bù đắp được khoảng một nửa, IMF cho biết.

Tại châu Âu, dự báo tăng trưởng khu vực đồng euro được điều chỉnh tăng 0,2%, đạt 1% trong năm 2025 và giữ nguyên ở mức 1,2% vào năm 2026. IMF cho biết mức điều chỉnh này chủ yếu nhờ sự tăng vọt chưa từng có của xuất khẩu dược phẩm từ Ireland sang Mỹ, nếu loại trừ yếu tố này, mức điều chỉnh sẽ chỉ bằng một nửa.

Trong khi đó, Trung Quốc được IMF nâng mạnh dự báo tăng trưởng năm 2025 thêm 0,8%, nhờ hoạt động kinh tế phục hồi mạnh trong nửa đầu năm và việc Mỹ - Trung đạt thỏa thuận tạm thời giảm thuế. Dự báo tăng trưởng năm 2026 của Trung Quốc cũng được nâng lên 4,2%.

Nhìn chung, các nền kinh tế mới nổi và đang phát triển được dự báo tăng trưởng 4,1% trong năm 2025 và 4% vào năm 2026.