Chống khai thác IUU: Cà Mau khởi tố 11 vụ án hình sự

Ngày 31/10, tỉnh Cà Mau và đoàn công tác Bộ Nông nghiệp & Môi trường đã có buổi làm việc về chống khai thác thủy sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định.

Toàn cảnh buổi làm việc ngày 31/10. Ảnh: CTTĐT tỉnh Cà Mau

Thông tin tại buổi làm việc, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau Lê Văn Sử cho biết, thời gian qua, tỉnh đã đạt nhiều kết quả tích cực trong công tác chống khai thác IUU.

Đến ngày 30/10/2025, tỉnh có 5.230 tàu cá, trong đó 1.942 tàu có chiều dài lớn nhất từ 15 m trở lên – nhóm phải bắt buộc lắp đặt thiết bị giám sát hành trình (VMS). Hiện nay, tỉnh không còn tàu “3 không” (không đăng ký, không giấy phép khai thác, không đăng kiểm); 100% tàu cá đã lắp đặt thiết bị VMS.

Trong 10 tháng đầu năm, Cà Mau đã chi hơn 7,5 tỷ đồng hỗ trợ cước thuê bao dịch vụ giám sát hành trình cho hơn 7.000 lượt tàu cá. Đồng thời, tỉnh đang xây dựng Nghị quyết hỗ trợ thiết bị giám sát mới, bảo đảm kết nối 24/24, kể cả khi tàu neo đậu tại bờ.

Sản lượng khai thác thủy sản 10 tháng đầu năm đạt 300.246 tấn, đạt 83,32% kế hoạch. Tỉnh có 3 cảng cá loại II là Sông Đốc, Rạch Gốc và Gành Hào được Bộ Nông nghiệp và Môi trường công bố danh sách cảng cá chỉ định phục vụ xác nhận, chứng nhận nguồn gốc thủy sản và một cảng cá loại III là Cái Đôi Vàm, đủ điều kiện cho tàu cá hoạt động từ vùng khơi trở ra cập cảng. Tỉnh có 14 trạm kiểm soát biên phòng và 16 chốt kiểm tra, kiểm soát lưu động.

Cà Mau đã phát hiện và xử lý hơn 470 vụ vi phạm hành chính trong lĩnh vực thủy sản với tổng số tiền hơn 10 tỷ đồng, trong đó có 43 vụ vi phạm ngắt kết nối VMS. Toàn bộ vụ việc được cập nhật vào phần mềm quản lý để đảm bảo theo dõi minh bạch.

Về hình sự, lực lượng chức năng đã khởi tố 11 vụ án, chủ yếu liên quan đến tàu vi phạm vùng biển nước ngoài, sử dụng giấy tờ giả hoặc tổ chức môi giới xuất nhập cảnh trái phép. Sáu vụ đã được đưa ra xét xử (trong đó có bốn phiên tòa lưu động), năm vụ còn lại dự kiến xét xử trước ngày 15/11/2025.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau Lê Văn Sử tại cuộc họp. Ảnh: CTTĐT tỉnh Cà Mau

Theo ông Sử, mặc dù đạt nhiều kết quả tích cực, địa phương vẫn còn một số khó khăn như việc quản lý tàu sang bán chưa khai báo, cập nhật số hóa chưa đồng bộ. Một số vụ vi phạm ở nước ngoài chưa thể xử lý do ngư dân chưa về nước. Cán bộ chuyên trách sau sắp xếp đơn vị hành chính còn thiếu, gây áp lực trong triển khai nhiệm vụ.

Dù vậy, trên cơ sở những kết quả đạt được, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lê Văn Sử nhấn mạnh, cả hệ thống chính trị tỉnh Cà Mau đang quyết liệt vào cuộc, nỗ lực tập trung triển khai nhiều biện pháp cùng với cả nước gỡ “thẻ vàng” trong khai thác IUU, hướng tới mục tiêu lấy lại uy tín và phát triển bền vững ngành thủy sản của tỉnh.

Phát biểu tại buổi làm việc, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Phùng Đức Tiến đánh giá cao những kết quả đạt được và nỗ lực, cố gắng của tỉnh Cà Mau trong hành trình rút “thẻ vàng” thời gian qua.

“Cà Mau là địa phương có đội tàu lớn nhất cả nước, vì vậy kết quả chống khai thác IUU của tỉnh mang ý nghĩa rất quan trọng đối với mục tiêu chung của Việt Nam trong việc gỡ thẻ vàng. Bộ Nông nghiệp và Môi trường đánh giá cao tinh thần vào cuộc của hệ thống chính trị địa phương, đồng thời đề nghị tỉnh tiếp tục rà soát, truy vết triệt để tàu cá vi phạm, tăng cường kỷ luật hành chính và đảm bảo dữ liệu nghề cá luôn cập nhật, minh bạch," Thứ trưởng Phùng Đức Tiến nói.

Trên tinh thần chủ động trong đợt cao điểm, Thứ trưởng yêu cầu tỉnh Cà Mau tập trung tăng cường công tác quản lý, kiểm soát đội tàu cá, đặc biệt là tàu có nguy cơ cao vi phạm vùng biển nước ngoài; phải mạnh tay xử lý đối với những tàu cá hết hạn giấy phép và mất tín hiệu.

Thứ trưởng Phùng Đức Tiến đề nghị UBND tỉnh Cà Mau tiếp tục quan tâm, chỉ đạo quyết liệt hơn nữa, coi công tác chống khai thác IUU là nhiệm vụ chính trị trọng tâm, thường xuyên. Ảnh: CTTĐT tỉnh Cà Mau

Tỉnh Cà Mau cũng được lãnh đạo Bộ Nông nghiệp và Môi trường yêu cầu tổ chức kiểm tra, giám sát nghiêm ngặt tại cảng cá được chỉ định, nhất là khâu xác nhận, chứng nhận nguồn gốc thủy sản; tuyệt đối không để xảy ra tình trạng hợp thức hóa nguồn gốc hải sản khai thác bất hợp pháp.

Đồng thời, Cà Mau cần đẩy mạnh công tác tuyên truyền, vận động ngư dân tuân thủ quy định pháp luật, nâng cao nhận thức về hậu quả của việc vi phạm IUU đối với uy tín và lợi ích kinh tế của ngành thủy sản Việt Nam.

Tỉnh cũng chuẩn bị đầy đủ hồ sơ, dữ liệu minh chứng phục vụ đoàn thanh tra của Ủy ban châu Âu (EC) trong thời gian tới, khẳng định quyết tâm của địa phương cùng cả nước gỡ bỏ “thẻ vàng” IUU.

Thứ trưởng Phùng Đức Tiến đề nghị UBND tỉnh Cà Mau tiếp tục quan tâm, chỉ đạo quyết liệt hơn nữa, coi công tác chống khai thác IUU là nhiệm vụ chính trị trọng tâm, thường xuyên; đồng thời, báo cáo Bộ Nông nghiệp và Môi trường những khó khăn, vướng mắc để kịp thời tháo gỡ, đảm bảo đạt được mục tiêu chung của Chính phủ.

Ngay sau buổi làm việc, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lê Văn Sử đã chỉ đạo các sở, ngành, đơn vị liên quan tiếp tục bám sát các đầu công việc đã được giao trên tinh thần “06 rõ”; trong đó, phải xây dựng kế hoạch với lộ trình thực hiện rõ ràng, cụ thể cho từng đơn vị, cá nhân.

Đồng thời, Phó Chủ tịch tỉnh đề nghị các đơn vị, địa phương tiếp tục làm tốt công tác tuyên truyền, quán triệt trong cả hệ thống chính trị, huy động sự vào cuộc quyết liệt của cấp ủy, chính quyền các cấp; thay đổi nhận thức, quan điểm đúng đắn của ngư dân về nghề cá, với các điều kiện tiên quyết theo quy định pháp luật.

Sở Nông nghiệp và Môi trường Cà Mau tiếp tục chuẩn bị tốt công tác sơ kết thực hiện Chỉ thị 32 của Ban Bí thư về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác chống khai thác thuỷ sản bất hợp pháp, không báo cáo, không theo quy định và phát triển bền vững ngành thuỷ sản, Chỉ thị về bảo vệ nguồn lợi thủy sản của hai tỉnh Cà Mau (cũ), Bạc Liêu (cũ)...