Lãnh đạo Vinatex cho rằng nhu cầu tiêu dùng giảm và thuế quan chưa rõ ràng có thể khiến xuất khẩu chậm lại trong quý cuối năm. Ảnh: Vinatex

Ngày 14/5, Tập đoàn Dệt May Việt Nam (Vinatex) tổ chức "Hội thảo chuyên đề tháng 5" theo hình thức trực tiếp kết hợp trực tuyến. Phát biểu tại hội thảo, ông Lê Tiến Trường – Chủ tịch HĐQT Vinatex nhận định, từ nay đến ngày 10/7, Mỹ có thể ban hành một số chính sách thuế đối ứng tạm thời dành cho Việt Nam, song vẫn cần chờ kết quả đàm phán từ phía Bộ Công Thương và Chính phủ.

Ở góc độ tích cực, ông cho biết tồn kho hàng hóa tại Mỹ hiện đang ở mức thấp, tạo điều kiện thuận lợi cho đơn hàng dệt may trong quý 3/2025 tiếp tục khởi sắc. Tuy nhiên, bước sang quý 4, đơn hàng có thể giảm khoảng 10% do nhu cầu tiêu dùng tại Mỹ được dự báo sẽ giảm 5% trong cả năm 2025. Mặt khác, các cuộc đàm phán thuế quan hiện nay đang được triển khai theo từng nhóm mặt hàng, điều này mở ra cơ hội nhất định cho ngành dệt may Việt Nam nếu tận dụng kịp thời.

Tại hội thảo, ông Hoàng Mạnh Cầm – Phó Chánh Văn phòng HĐQT Vinatex đã trình bày các cập nhật tình hình về thị trường dệt may toàn cầu và chính sách thuế quan mới nhất từ chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump.

Theo đó, Mỹ đang đàm phán các mức thuế đối ứng với nhiều quốc gia xuất khẩu lớn. Một số nước như Anh đã ký kết thỏa thuận ngày 9/5, trong khi Hàn Quốc, Nhật Bản và Việt Nam vẫn đang tích cực đàm phán. Trung Quốc – quốc gia bị Mỹ áp thuế cao nhất đã đạt được thỏa thuận gia hạn thuế đối ứng trong 90 ngày kể từ 14/5, theo đó Mỹ giảm thuế từ 145% xuống 30%, và Trung Quốc giảm từ 125% xuống 10%. Dù vậy, mức thuế cơ sở 10% áp dụng cho tất cả các quốc gia vẫn được giữ nguyên.

Trong bối cảnh đó, Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) vừa hạ dự báo tăng trưởng kinh tế toàn cầu năm 2025 xuống 2,8% (giảm 0,5 điểm % so với tháng 1/2025) và năm 2026 xuống 3%. Các nền kinh tế lớn đều chịu tác động tiêu cực từ cuộc chiến thương mại Mỹ - Trung và chính sách thuế quan khó đoán của chính quyền Trump. Dự báo tăng trưởng của Mỹ giảm từ 2,8% xuống 1,8%; châu Âu còn 0,8%; Trung Quốc xuống 4%; Nhật Bản còn 0,6%... Riêng Việt Nam, tăng trưởng năm 2025 được điều chỉnh giảm còn 5,2%, so với mức 6,1% dự báo hồi tháng 10/2024.

Dù bối cảnh kinh tế thế giới còn nhiều thách thức, xuất khẩu dệt may của Việt Nam trong tháng 4/2025 vẫn đạt kết quả tích cực, với kim ngạch 3,64 tỷ USD, tăng 15% so với cùng kỳ. Lũy kế 4 tháng đầu năm, kim ngạch xuất khẩu toàn ngành đạt 13,9 tỷ USD, tăng 11%. Các thị trường chủ lực như Mỹ, Nhật Bản, châu Âu đều ghi nhận tăng trưởng. Riêng thị trường Trung Quốc giảm nhẹ do nước này chủ yếu nhập sợi để sản xuất vải, trong khi ngành dệt vải Trung Quốc đang chịu ảnh hưởng từ căng thẳng thương mại với Mỹ.

Dự báo về thị trường thời gian tới, phó chánh văn phòng HĐQT Vinatex cho rằng quan hệ thương mại Mỹ - Trung đang có dấu hiệu hạ nhiệt khi hai bên đạt được một số thỏa thuận mới, tạo tín hiệu tích cực cho chuỗi cung ứng toàn cầu.

Bên cạnh đó, giá cước vận tải quốc tế giảm và tỷ giá VND/USD có xu hướng ổn định hơn cũng mang lại lợi thế nhất định cho các doanh nghiệp xuất khẩu. Đặc biệt, tồn kho thực tế tại thị trường Mỹ hiện đang ở mức rất thấp – theo thông tin từ Sourcing Journal, nhiều nhãn hàng chỉ đủ hàng cho 6-8 tuần tới, báo hiệu khả năng khan hiếm hàng cho mùa tựu trường và lễ hội cuối năm. Trong khi đó, nguồn cung từ Trung Quốc tiếp tục gặp khó với tình trạng thiếu hụt nghiêm trọng ở dòng hàng sweaters (áo dài tay).

Ngoài ra, bất ổn chính trị ở khu vực Nam Á do căng thẳng giữa Pakistan với Ấn Độ và khủng hoảng năng lượng nghiêm trọng tại Bangladesh – nơi nhiều nhà máy sợi phải ngừng hoạt động do thiếu điện cũng khiến chuỗi cung ứng từ các đối thủ cạnh tranh bị gián đoạn, tạo thêm cơ hội cho hàng dệt may Việt Nam.

Tuy nhiên, bên cạnh những thuận lợi nêu trên, ngành dệt may Việt Nam vẫn phải đối mặt với nhiều thách thức. Ông Cầm cho biết, hiện các cuộc đàm phán giữa Việt Nam và Mỹ về chính sách thuế đối ứng vẫn chưa đạt được kết quả cuối cùng, khiến môi trường thương mại tiềm ẩn nhiều bất định. Đồng thời, sức tiêu thụ tại các thị trường lớn như Hàn Quốc và Trung Quốc vẫn ở mức yếu, chưa có dấu hiệu phục hồi rõ rệt. Ngoài ra, việc tăng giá điện từ ngày 10/5/2025 tiếp tục gây sức ép lên chi phí sản xuất, đặc biệt với các doanh nghiệp ngành sợi – vốn chịu ảnh hưởng lớn từ giá đầu vào.