Bộ Tài chính vừa có văn bản gửi Bộ Tư pháp xin ý kiến thẩm định về Nghị quyết của Quốc hội về điều chỉnh mức thuế bảo vệ môi trường, thuế giá trị gia tăng (VAT), thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng dầu và nhiên liệu bay.

Theo đó, tại dự thảo Nghị quyết, Bộ Tài chính đề xuất kéo dài thời gian áp dụng việc giảm các loại thuế tương tự như Quyết định số 482/QĐ-TTg từ 00 giờ 00 phút ngày 16/4/2026 đến hết ngày 30/6/2026.

Trước đó, theo Quyết định số 482 ban hành ngày 26/3, từ 24h cùng ngày đến hết 15/4, thuế bảo vệ môi trường đối với xăng (trừ ethanol), dầu diesel và nhiên liệu bay được giảm về 0 đồng/lít. Đồng thời, các mặt hàng này không phải kê khai, tính nộp thuế giá trị gia tăng nhưng vẫn được khấu trừ thuế đầu vào; thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng cũng được áp dụng ở mức 0%.

Theo cơ quan soạn thảo, khi nghị quyết mới hết hiệu lực, các mức thuế đối với xăng dầu sẽ quay lại thực hiện theo quy định hiện hành của pháp luật về thuế.

Lý giải đề xuất, Bộ Tài chính dẫn báo cáo của Bộ Công Thương cho biết tình hình thế giới tiếp tục diễn biến phức tạp. Xung đột tại Trung Đông chưa hạ nhiệt, trong khi Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) cảnh báo nguy cơ gián đoạn tại eo biển Hormuz có thể tạo ra "nút thắt năng lượng lớn nhất từ trước tới nay".

Trong nước, nguồn cung xăng dầu cũng chịu áp lực khi nguyên liệu đầu vào của Nhà máy lọc dầu Nghi Sơn - chiếm khoảng 40% sản lượng tiêu thụ - bị gián đoạn. Bên cạnh đó, khoảng 30% lượng xăng dầu nhập khẩu từ các nước châu Á bị ảnh hưởng do các quốc gia hạn chế hoặc cấm xuất khẩu, khiến nhiều đơn hàng nhập khẩu trong tháng 3 bị hủy.

Bộ Tài chính cho rằng việc điều chỉnh mức thuế bảo vệ môi trường, VAT, tiêu thụ đặc biệt với xăng, dầu và nhiên liệu bay như đề xuất là giải pháp hiệu quả để đảm bảo các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội năm nay, kiểm soát lạm phát.

Dự kiến, ngân sách Nhà nước sẽ giảm thu khoảng 7.200 tỷ đồng mỗi tháng. Tuy nhiên, xăng dầu là đầu vào quan trọng của hầu hết các ngành sản xuất, vận tải và dịch vụ. Việc giảm thuế về 0 sẽ góp phần giảm chi phí logistics, sản xuất, từ đó hạ giá thành sản phẩm, tăng sức cạnh tranh của nền kinh tế. Qua đó, việc giảm thuế hỗ trợ kiểm soát lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế trong ngắn hạn.

Cơ quan soạn thảo đánh giá các mức thuế xăng dầu về 0 giúp giảm trực tiếp chi phí của người dân, kéo theo giảm giá hàng hóa, dịch vụ, chi phí đi lại và sinh hoạt. Điều này góp phần cải thiện sức mua, ổn định đời sống, nhất là trong bối cảnh chi phí sinh hoạt tăng.

Cũng liên quan đến bình ổn giá xăng dầu, Chính phủ vừa có Nghị quyết 69 ngày 27/3, đồng ý chi tạm ứng cho Quỹ bình ổn giá xăng dầu từ nguồn tăng thu ngân sách trung ương năm 2025 theo đề nghị của Bộ Tài chính.

Đồng thời, Thủ tướng Phạm Minh Chính có Quyết định 483, bổ sung 8.000 tỷ đồng dự toán chi ngân sách 2026 cho Bộ Công Thương từ nguồn tăng thu ngân sách trung ương 2025 để tạm ứng cho Quỹ bình ổn giá xăng dầu. Quyết định nêu rõ việc trích, chi sử dụng Quỹ bình ổn giá xăng dầu theo nguyên tắc công khai, minh bạch, hạn chế biến động tăng giá xăng dầu bất thường.